Barbitwradau

 

Defnydd meddygol

Gydol y 1900au cynnar, rhoddwyd barbitwradau ar bresgripsiwn i bobl oedd yn bryderus ac yn methu cysgu a gydag amffetaminau i drin iselder ysbryd. Cynyddwyd nifer presgripsiynau yn y 1950au hwyr a'r 1960au, pryd yr amcangyfrifwyd bod 500,000 o bobl ym Mhrydain yn eu cymryd a chwarter ohonyn nhw'n dibynnu arnyn nhw. Am eu bod mor gyffredin, bu llawer o farwolaethau drwy or-ddogni'n ddamweiniol, ac roedd eu defnyddio i gyflawni hunanladdiad yn gyffredin.

Arweiniodd pryder ei bod yn bosibl mynd yn gaeth iddyn nhw, a chynnydd yn nifer y marwolaethau oherwydd eu defnydd, at ddatblygu meddyginiaethau amgenach. Gyda darganfod y benzodiazepinau mwy 'diogel' (gweler adran Tawelyddion), gostyngwyd defnydd meddygol barbitwradau ar gyfer trin pryder a diffyg cwsg yn sylweddol ers y 1970au. Er hynny, defnyddir ffenobarbitol o hyd i reoli dirdyniadau epilepsi a barbitwradau eraill weithiau i drin iselder ysbryd.

 

Camdrin barbitwradau

Yn wahanol i gyffuriau eraill sy'n cael eu camdrin, ni fydd barbitwradau yn cael eu cynhyrchu rhyw lawer mewn labordai anghyfreithlon. Yn y farchnad gudd y byddan nhw fel arfer, rhai cyfreithlon ond a gafodd eu ffugio ar bresgripsiwn, er y daw llawer hefyd o dramor.

Llys-enwir barbitwradau yn gyffredinol yn "barbs" neu "downers" gan bobl sy'n eu camddefnyddio - neu wrth lys-enwau eraill yn ôl lliw'r capsiwl, yn "reds" neu "yellows". Barbitwradau a arferai gael eu camddefnyddio oedd amobarbital (Amytal), pentobarbital (Nembutal), a secobarbital (Seconal). Ni welir rhain ar bresgripsiwn rhyw lawer erbyn hyn, felly dim ond ychydig sydd yn y farchnad gudd, weithiau mewn capsiwlau neu dabledi, mewn hylif neu dawddfeddyginiaethau.

Y camddefnydd amlaf, oherwydd eu heffaith, yw tabledi cysgu sy'n cynnwys barbitwradau. Bydd pobl yn eu llyncu'n aml gydag alcohol i gynyddu'r effaith ac yn eu chwistrellu hefyd weithiau drwy agor y capsiwl a thoddi'r cynnwys mewn dwr. Bydd darnau bychain ohonyn nhw (y 'bulk') yn gwrthod toddi a gall rhain niweidio'r gwythiennau.

 

Sut maen nhw'n gweithio?

Mae barbitwradau'n gweithio drwy gynyddu gweithrediad newro-drosglwyddydd (negesydd cemegol) sydd ar adegau yn rhwystro gweithrediad yr ymennydd. Er enghraifft, pan awn i gysgu, bydd ambell ran o'r ymennydd yn cau lawr, am nad oes ei angen. Oherwydd bod barbitwradau yn cynyddu gweithrediad un o'r newro-drosglwyddyddion hyn sy'n cau lawr (Gamma ammino butyric acid - GABA), maen nhw'n dylanwadu ar agweddau o'r corff gan gynnwys yr hwyliau, symudiad, cydlyniant a hyd yn oed yr anadl.

 

Beth yw effeithiau barbitwradau?

Mewn llawer ffordd mae effeithiau barbitwradau yn debyg i effeithiau alcohol. Bydd symiau bychain yn tawelu ac yn ymlacio'r cyhyrau. Y cyfuniad hwn o dawelu ac achosi llai o bryder a wnaeth y math hwn o gyffur mor boblogaidd i'w gamdrin.

Canlyniadau dogn gymedrol fydd mynd yn gysglyd, yn gymysglyd, methu canolbwyntio, colli cydlyniant, cryndod a lleferydd aneglur. Mae'r effeithiau hyn yn ei gwneud yn rhy beryglus i yrru car neu weithredu offer oherwydd bod y ddogn yn cael effaith ddifrifol ar allu rhywun i fffurfio barn.

Bydd dogn fawr o farbitwrad yn gostwng graddfa curiad y galon, yn achosi i gannwyll y llygaid fynd yn fwy, ac i'r anadl fyrhau. Oherwydd bod prosesau hanfodol bywyd yn cael eu rhwystro (curiad y galon a'r ysgyfaint), gall dogn fawr yn hawdd achosi anymwybyddiaeth a marwolaeth.

 

Canlyniadau camdrin barbitwradau

Canlyniadau iechyd

Yn dibynnu ar y ddogn, amlder a hyd y defnydd, bydd goddef a/neu d/dibyniaeth gorfforol a seicolegol ar farbitwradau yn gallu datblygu'n gyflym iawn.
Wrth i rywun ddod i oddef barbitwradau, bydd ffin diogelwch rhwng dogn effeithiol a dogn farwol yn un denau iawn. I gael yr un lefel o ddylanwad, bydd rhywun sy'n camddefnyddio barbitwradau ac yn dod i arfer â nhw, yn cynyddu'r ddogn i lefel a all achosi coma neu farwolaeth.
Gall dibyniaeth ar (neu gaethiwed i) farbitwradau ddigwydd mewn byr amser, a bydd yn rhaid i ysbyty drin effeithiau ymatal yn ddiogel rhag y cyffuriau hyn.

Mae gor-ddogni barbitwradau yn achosi bron draean y marwolaethau a gofnodir o ganlyniad i ddefnydd cyffuriau. Mae rhain yn cynnwys hunanladdiad a gwenwyno drwy ddamwain. Gall marwolaeth ddamweiniol ddigwydd weithiau pan fydd rhywun yn cymryd un ddogn, mynd yn gymysglyd, a chymryd dogn arall neu ddogn fwy o faint. Gyda barbitwradau, mae llai o wahaniaeth rhwng dogn all achosi cwsg a dogn all achosi marwolaeth. Ymhellach, gall ymatal rhag barbitwradau fod yn broblem fwy difrifol nag ymatal rhag heroin.

Canlyniadau cyfreithiol